Kosher style

Kosher StyleEen niet ritueel geslacht jodenhaasje is beter dan een ossenhaasje van hetzelfde rund, is beter dan een varkenskotelletje, is beter dan een insectenburger. Er bestaan dus wel degelijk verschillende gradaties van kosjer. 

In het stuk dat uit de Tora was voorgelezen werden de belangrijkste voedselwetten opgesomd. ‘Dit zijn de landdieren die jullie mogen eten: alle dieren met gespleten hoeven, die ook herkauwer zijn.’ De rabbijn wijdde er zijn preek aan. Hij vertelde dat er welgeteld vier dieren zijn die slechts één van de voorgeschreven kenmerken bezitten. Kamelen, hazen en klipdassen herkauwen, maar hebben geen gespleten hoeven. Bij varkens is het precies andersom. Je zou daarom kunnen redeneren dat een Jood beter af is met een broodje varken of haas, dan met een broodje paard of konijn. Maar halfkosjer is als halfzwanger (en halfjoods?), waarschuwde de rabbijn, om vervolgens een tirade af te steken tegen het volgen van een kosher style dieet.
Ik keek de sjoel eens goed rond en schatte het aantal hergojidden op 75 procent. Hergo is de niet-kosjere slagerij die elke feestdag zijn aanzienlijke Joodse clientèle chag sameach wenst met een paginagrote advertentie in het NIW. Voor veel mensen is het jodendom namelijk geen verzameling strenge wetten, maar een gevoel. Daarom eten ze graag halfom en absoluut geen half-om-half. Daarom komen ze met Jom Kipoer naar sjoel. Niet om vergiffenis te vragen voor hun levensstijl, maar omdat het erbij hoort. Sommigen geven zelfs regelmatig acte de présence. Niet om in stilte God te aanbidden, maar om gezellig te sjmoezen en na afl oop een neut te drinken. Zonder hun aanwezigheid zou het vereiste ensemble van tien mannen niet gehaald worden en zou de godvrezende 25 procent voor spek en bonen naar sjoel komen.
De rabbijn stelde een retorische vraag. Waarom staat varkensvlees bij uitstek bekend als treife en niet bijvoorbeeld slangenvlees? Zo’n varken bezit tenminste nog één van de benodigde kosjere eigenschappen. Maar juist door zich met zijn gespleten hoeven kosjer voor te doen, verschalkt dat valse beest ons. Hetzelfde geldt voor kosher style. Het presenteert zich als kosjer, maar is dat absoluut niet. Of je nou everzwijn van het spit of heimisje kippensoep eet, als het vlees van Hergo komt, is het even niet-kosjer. Ja, misschien is dat misleidende soepje nog wel erger. Ik vraag me dat af. Met kosjer vlees zijn vele wetten gemoeid. Sommige vinden hun oorsprong in de Bijbel, andere zijn ingevoerd door rabbijnen. De laatste categorie wetten heeft een lagere status. Je kan daarom beter kipfi let in roomsaus eten, dan je pasta bolognese met parmezaan bestrooien. Het Bijbelse verbod om vlees te combineren met melk betreft namelijk landdieren. Het waren de rabbijnen die het verbod uitbreidden met gevogelte. Soms mag, nee móét je als Jood treife eten. Wanneer er structureel geen kosjer voedsel voorhanden is (denk aan oorlogssituaties), prevaleert het concept van pikoeach nefesj, de opdracht om te overleven. Stel, de keus bestaat uit meerdere niet-kosjere hapjes, waar ga je dan voor? De rabbijnen, die graag over dit soort dilemma’s fantaseren, zijn daar heel stellig over. Een niet ritueel geslacht jodenhaasje is beter dan een ossenhaasje van hetzelfde rund, is beter dan een varkenskotelletje, is beter dan een insectenburger. Er bestaan dus wel degelijk verschillende gradaties van kosjer.
Maar los daarvan mag de rabbijn zich gelukkig prijzen met gemeenteleden die ondanks hun atheïsme een zekere invulling geven aan het jodendom. Zonder hun (niet zo) kosjere stijl van leven had de sjoel zijn poorten lang geleden moeten sluiten en was er niemand om te luisteren naar de preek van de rabbijn.

3 Comments

  1. jigal,

    je bent suggestief reform joods bezig.
    als jij je een beetje zou herinneren dan weet je dat de thora alles dat niet kosher is geslacht (dus ook hallal, en andere niet-joodse slacht methoden) “neweila” נבליה (=aas of gestorven) noemt en het bestempelt als absoluut onrein.

    daarnaast zijn dieren die dus op zichzelf onrein zijn en waaraan de koosjere kenmerken ontbreken dus OOK niet koosjer. ieder die ze opeet wordt onrein ookal zouden ze evt koosjer geslacht zijn.

    niet koosjer is gewoon niet koosjer en beschadigt je ziel bij het eten daarvan: “je bent wat je eet”.

    dat is de halacha dus zonde van je tijd om een waardeloos liberaal joods stukje te schrijven dat geen enkele toegevoegde joodse waarde/inhoud heeft enkel anders dan je niet koosjer gedrag te promoten.

    • Beste Pinchas,

      er is niets suggestief aan mijn stukje. Suggestief is het wel om mij “niet koosjer gedrag” aan te meten.
      Daarnaast raad ik je aan om het stuk nog eens aandachtig te lezen. Dan zal je ontdekken dat geen van je opmerkingen hout snijdt.

      Ik promoot bovendien niets. Het enige wat ik schrijf, is dat je Joden die minder religieus leven, maar wel hun bijdrage leveren aan het Joodse leven, in hun waarde moet laten. Ze op hun levenswijze aanvallen in sjoel vind ik niet raadzaam. Daarnaast zeg ik dat er wel degelijk verschillende gradaties in kosjer eten bestaan. Daarmee zeg ik NIET dat het goed is om niet-kosjer geslachte kip te eten, maar wel dat het beter is dan een insectenburger te eten. Ik wil mensen die op hun eigen (niet halachische) wijze kosjer eten niet ertoe brengen om voortaan ook maar varken en kreeft te eten.

  2. De reden waarom de meesten voor ‘kosher style’ kiezen is omdat de meesten zich niet kunnen veroorloven om strikt kosher te leven vanwege de hoge prijzen voor de koshere producten en soms onlogische regels zoals bv druivensap. Het verbod op wijn(en druivensap) was oorspronkelijk ingesteld omdat in die tijd afgodendienaren de eerste sap van de wijn plengden voor afgoden. Nu in deze moderne tijd wordt dit niet gedaan en daarom kan men gewoon druivensap van de supermarkt zonder hechsjer kopen dat veel goedkoper is dan de koshere variant die eigenlijk hetzelfde is. Idem voor wijn. In een land waar afgoden worden aanbeden zoals Indië, zou dit nog gelden, maar niet voor de meeste landen. Hetzelfde geldt ook voor vlees. Kosher vlees is gewoon te duur en daarom kopen heel wat mensen liever hun vlees bij de Halal slager die op dezelfde manier geslacht wordt en ook al het bloed verwijderd wordt en goedkoper is. Wanneer ze slachten roepen ze Hasjeem aan in het Arabisch. En dit heeft niks met ‘dood vlees’ te maken zoals Pinchas vermeldde. Want voor hen(de moslims) is het ‘gedode’/gewurgd vlees(lees: vlees van toegestane dieren die niet op de rituele wijze én zonder aanroepen van Allah/Hasjem) verboden. En de meeste Sefardiem in Arabische landen kochten vlees van zowel joden als moslims.Rambam stond dit toe net zoals andere sefardische rabbanim. Zelfs Ovadia Yosef zichrono levracha stond dit toe en zag er geen enkel probleem toen sommigen uit Egypte en Marokko hem dit vroegen en zei dat zijn vader toen die in Irak woonde soms vlees bij moslims kocht. Wil men dat men strikt kosher leeft, dan moeten de rabbanim ervoor zorgen dat kosher voor iedereen betaalbaar is en niet door kosher business hoge winsten maken en dingen maken die geen basis hebben in de Torah waardoor velen zich van de gemeenschap afscheiden. Dit kan nooit de bedoeling van Hasjem zijn.

Geef een reactie

Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd.


*