iJew: Wie is de Jood?

Een tijdje geleden schreef ik over de app Joods of niet-Joods (Jew or not Jew). Deze Franse app was door de maker uit de AppStore gehaald vanwege de controverse die ontstond na de beschuldiging dat de app antisemitisch zou zijn. Zoals ik indertijd ontdekte had de Joodse maker dit niet zo bedoeld. Zijn app was gewoon gein, vond hij, en bovendien vond hij Joods-zijn niet iets om weg te stoppen. Ik was dan ook nogal verbaasd toen ik de app Wie is Joods (Who is Jewish?) vond, die kennelijk zonder enige controverse gelanceerd was.

De app bevat een eenvoudig spel. Je krijgt foto’s voorgeschoteld van twee beroemdheden, een van de twee wordt verondersteld Joods te zijn (mogelijk niet altijd volledig halachisch; wie beslist wie Joods is, is niet duidelijk). Als je de foto met de Joodse celebrity aanraakt krijg je 10 punten. Na drie fouten ben je af. Degene die de meeste Joden raakt wint. Het is een beetje fl auw dat slechts uit een beperkt aantal personen gekozen kan worden, die steeds terugkomen. Een andere nadeel is dat het hoofdzakelijk gaat om in Amerika levende Joden en dan vooral fi lmsterren, zoals Sacha Baron Cohen (Ali G., Borat) en Woody Allen. Slechts twee niet-fi lmsterren heb ik geidentifi ceerd. Allereerst de tweede man die op de maan wandelde: Buzz Aldrin. De ander is Kofi Annan, de vroegere secretaris-generaal van de Verenigde Naties in New York. Waar is Einstein? Waar is Freud? Waar is Jezus? Wellicht dat het alleen om levende mensen gaat, maar dan nog, er zijn ook mensen buiten de VS. Op zoek naar de eventuele controverse rond deze app heb ik de naam gegoogled en stuitte tot mijn verbazing op een wonderlijke website met de naam Raad wie de Jood is (Guess Who’s The Jew). Dit is hetzelfde spel, maar dan met één foto met twee knoppen: Jood en niet- Jood. Of de beroemdheid op de foto Joods is, wordt bepaald door eerdere spelers. Zo vond 14 procent van hen Angelina Jolie Joods, wat niet voldoende is om haar offi cieel Joods te verklaren. Op zich een vermakelijk spel, maar die titel? Het doet me toch ongewild denken aan een scène uit het eerste boek van Jonathan Safran Foer, Alles is verlicht, waarin de bewoners van een dorp door de net gearriveerde nazi’s op het plein worden verzameld om te bepalen ‘wie de Jood is en wie niet’. Die associatie is natuurlijk geen reden om een website te verbieden, maar het klinkt wel rauw, die titel. De makers hebben er overigens alles aan gedaan om duidelijk te maken dat het slechts om vermaak gaat en het vieren van het jodendom. Onder aan de pagina staat zelfs Stop-Antisemitism. Als je erop klikt kom je terecht op de website van de Anti Defamation League, de Amerikaanse organisatie die strijdt tegen racisme en antisemitisme. Kennelijk is dat genoeg om een controverse te voorkomen.